Log in

Κρατικός προϋπολογισμός: Ποιοι λόγοι οδήγησαν σε υστέρηση εσόδων το πρώτο τρίμηνο

Σε τροχιά σημαντικής υστέρησης έναντι των στόχων του κρατικού προϋπολογισμού κινήθηκαν στο πρώτο τρίμηνο του τρέχοντος έτους τα έσοδα του κράτους από ορισμένες βασικές κατηγορίες φόρων, όπως ο φόρος εισοδήματος φυσικών προσώπων, ο ΦΠΑ και οι ειδικοί φόροι κατανάλωσης.

Γράφει ο: 

Eπιπλέον, εντός του πρώτου τριμήνου του 2017, το Δημόσιο δεν εισέπραξε σημαντικού ύψους προϋπολογισθέντα έσοδα από αποκρατικοποιήσεις. Οι εξελίξεις αυτές επηρέασαν αρνητικά και τη συνολική πορεία των εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού κατά το ίδιο διάστημα. Παρ’ όλα αυτά, η είσπραξη από την Τράπεζα της Ελλάδος ενός μερίσματος υψηλότερου κατά πολύ από το εκτιμώμενο καθώς και η υπεραπόδοση εσόδων από φορολογικές και τελωνειακές υποθέσεις παρελθόντων ετών, η οποία φαίνεται ότι επιτυγχάνεται μέσω της εντατικοποίησης των ρυθμών επιβολής κατασχέσεων σε βάρος οφειλετών του Δημοσίου αλλά και μέσω της εφαρμογής των ρυθμίσεων για την οικειοθελή αποκάλυψη φορολογητέας ύλης προηγούμενων χρήσεων, περιόρισαν την υστέρηση των εσόδων του κράτους κατά τους τρεις πρώτους μήνες του τρέχοντος έτους και σε συνδυασμό με την τεχνητή συγκράτηση των δημοσίων δαπανών συνέβαλαν στη διαμόρφωση του πρωτογενούς πλεονάσματος σε επίπεδο υψηλότερο κατά 78 εκατ. ευρώ από τον στόχο του προϋπολογισμού.

Σύμφωνα, ειδικότερα, με αναλυτικά στοιχεία που ανακοίνωσε το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους για την πορεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού στο πρώτο τρίμηνο του τρέχοντος έτους, τα συνολικά έσοδα του Δημοσίου από τον φόρο εισοδήματος, τον ΦΠΑ εγχωρίων προϊόντων, τον ΦΠΑ προϊόντων καπνού και τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης στα προϊόντα καπνού, στα ενεργειακά και τα λοιπά προϊόντα ήταν μειωμένα έναντι του στόχου που είχε τεθεί κατά 487 εκατ. ευρώ. Επιπλέον, οι επιστροφές φόρων ήταν περισσότερες κατά 251 εκατ. ευρώ από τις προβλεφθείσες, τα έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων ήταν λιγότερα των προβλεφθέντων κατά 135 εκατ. ευρώ και τα έσοδα των αποκρατικοποιήσεων υστέρησαν του στόχου κατά 1,291 δισ. ευρώ, λόγω της μη είσπραξης εντός του Μαρτίου ποσού ύψους 1,234 δισ. ευρώ από την παραχώρηση των 14 περιφερειακων αεροδρομίων στην εταιρία Fraport.

Από την άλλη πλευρά, σημειώθηκαν υπερβάσεις στόχων:
- κατά 406 εκατ. ευρώ στα μη φορολογικά έσοδα, κυρίως λόγω της είσπραξης μερίσματος από την Τράπεζα της Ελλάδος υψηλότερου κατά 334 εκατ. ευρώ από το αρχικώς προβλεφθέν (εισπράχθηκαν 734 εκατ. ευρώ έναντι πρόβλεψης για είσπραξης 400 εκατ. ευρώ),
- κατά 405 εκατ. ευρώ στους άμεσους και έμμεσους φόρους παρελθόντων οικονομικών ετών (Π.Ο.Ε.), λόγω της αύξησης των αναγκαστικών μέτρων είσπραξης σε βάρος των οφειλετών του Δημοσίου αλλά και της εφαρμογής των ρυθμίσεων για την οικειοθελή αποκάλυψη εισοδημάτων και λοιπών κατηγοριών φορολογητέας ύλης προηγούμενων χρήσεων, σύμφωνα με τα άρθρα 57-61 του ν. 4446/2016.
- κατά 355 εκατ. ευρώ σε ορισμένες άλλες κατηγορίες εσόδων

Το τελικό αποτέλεσμα ήταν το συνολικό ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού να εμφανίζεται ότι υστερεί έναντι του τεθέντος στόχου κατά 998 εκατ. ευρώ.

Από την άλλη πλευρά, στο σκέλος των δαπανών φαίνεται ότι σημειώθηκε σημαντική «εξοικονόμηση» ύψους 1 δισ. ευρώ περίπου, η οποία προήλθε από τη μη πληρωμή διαφόρων υποχρεώσεων. Το φαινόμενο της μη έγκαιρης εξόφλησης υποχρεώσεων του κρατικού προϋπολογισμού αποτυπώνεται ειδικότερα στις επιχορηγήσεις των νοσοκομείων, στη δαπάνη για το Κοινωνικό Εισόδημα Αλληλεγγύης, στις γεωργικές επιδοτήσεις, στις αποδόσεις προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, ακόμη δε και σε δαπάνες για μισθούς και συντάξεις Δημοσίου! Οι δαπάνες αυτές εμφανίζονται μειωμένες κατά 756 εκατ. ευρώ σε σχέση με το στόχο που είχε τεθεί για το συνολικό ποσό τους.

Αναλυτικά, σύμφωνα με τα όσα ανακοινώθηκαν από το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, κατά το πρώτο δίμηνο του τρέχοντος έτους:

1) Στο ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού παρουσιάστηκε έλλειμμα ύψους 1,364 δισ. ευρώ έναντι ελλείμματος 595 το αντίστοιχο διάστημα του 2016 και στόχου (που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού) για έλλειμμα 1,408 δισ. ευρώ. Το πρωτογενές αποτέλεσμα διαμορφώθηκε σε πλεόνασμα ύψους 1,07 δισ. ευρώ, έναντι πρωτογενούς πλεονάσματος 1,863 δισ. ευρώ για την ίδια περίοδο το 2016 και στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 992 εκατ. ευρώ.

2) Το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 11,417 δισ. ευρώ παρουσιάζοντας μείωση κατά 998 εκατ. ευρώ ή 8% έναντι του στόχου του Προϋπολογισμού 2017.

Συγκεκριμένα:

* Τα καθαρά έσοδα του τακτικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 10,766 δισ. ευρώ, μειωμένα κατά 863 εκατ. ευρώ ή 7,4% έναντι του στόχου.

Ειδικότερα, την περίοδο Ιανουαρίου-Μαρτίου 2017, αύξηση έναντι του στόχου παρατηρήθηκε στις εξής κύριες κατηγορίες εσόδων:

α) Φόρος Εισοδήματος Νομικών Προσώπων κατά 27 εκατ. ευρώ ή 165,5%,
β) Φόροι στην περιουσία κατά 138 εκατ. ευρώ ή 39,4%,
γ) Άμεσοι Φόροι ΠΟΕ κατά 235 εκατ. ευρώ ή 46,2%,
δ) Λοιποί άμεσοι φόροι κατά 34 εκατ. ευρώ ή 10,5%,
ε) Λοιποί φόροι συναλλαγών κατά 25 εκατ. ευρώ ή 29,6%,
στ) Τέλη κυκλοφορίας οχημάτων κατά 28 εκατ. ευρώ ή 48,6%,
ζ) Έμμεσοι φόροι ΠΟΕ κατά 170 εκατ. ευρώ ή 69,3%.
η) Λοιπά μη φορολογικά έσοδα κατά 470 εκατ. ευρώ ή 43,7%,
ι) Έσοδα ΝΑΤΟ κατά 35 εκατ. ευρώ.

Μειωμένα έναντι του στόχου την ίδια περίοδο ήταν τα έσοδα στις κάτωθι βασικές κατηγορίες:

α) Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων κατά 150 εκατ. ευρώ ή 8,9%,
β) ΦΠΑ καπνού κατά 41 εκατ. ευρώ ή 28,5%,
γ) ΦΠΑ λοιπών κατά 135 εκατ. ευρώ ή 4,4%,
δ) Λοιποί ΕΦΚ (καπνού, κλπ) κατά 144 εκατ. ευρώ ή 23,6%,
ε) Λοιποί φόροι κατανάλωσης κατά 17 εκατ. ευρώ ή 20,1%,
στ) Απολήψεις από την Ε.Ε. κατά 64 εκατ. ευρώ ή 23,6%,
ζ) Έσοδα αποκρατικοποιήσεων κατά 1.291 εκατ. ευρώ ή 95,4%.

* Οι επιστροφές εσόδων (εξαιρουμένων των επιστροφών από το πρόγραμμα εκκαθάρισης ληξιπρόθεσμων οφειλών) ανήλθαν σε 1,014 δισ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση κατά 251 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (762 εκατ. ευρώ).

* Τα έσοδα του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 651 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 135 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

3) Οι δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού για την περίοδο του Ιανουαρίου - Μαρτίου 2017 ανήλθαν στα 12,782 δισ. ευρώ και παρουσιάζονται μειωμένες κατά 1,041 δισ. ευρώ έναντι του στόχου (13,823 δισ. ευρώ).
Ειδικότερα, οι δαπάνες του τακτικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 12,416 δισ. ευρώ και είναι μειωμένες κατά 756 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου. Μειωμένες έναντι του στόχου ήταν κυρίως οι επιχορηγήσεις νοσοκομείων, ΥΠΕ-ΠΕΔΥ κατά 75 εκατ. ευρώ, το Κοινωνικό Εισόδημα Αλληλεγγύης κατά 147 εκατ. ευρώ, οι επιδοτήσεις γεωργίας κατά 171 εκατ. ευρώ (κυρίως για την κάλυψη ελλείμματος του ΕΛΕΓΕΠ), οι αποδοχές και συντάξεις κατά 99 εκατ. ευρώ και οι αποδόσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση κατά 315 εκατ. ευρώ.
Οι δαπάνες του ΠΔΕ διαμορφώθηκαν σε 366 εκατ. ευρώ μειωμένες κατά 285 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

Δείτε στα συνημμένα ολοκληρο το αρχείο για την εκτέλεση του προϋπολογισμού